Урмандағы ҡара көс
Көҙгө ҡараңғылыҡ төшөп килгәндә, мин ат арбаһына утын тейәп, урмандан сығырға ашыҡтым. Төн яҡынлашҡан һайын ағас аралары шомлораҡ күренә, тирә-яҡта үле тынлыҡ урынлашҡайны. Минең менән бергә һәр саҡ юлдаш булған тоғро Рекс исемле этем дә ат алдынан ошо тынлыҡты ярып йүгереп бара.
Ҡапыл эт урынында туҡтап ҡалды ла, ҡойроғон ҡыҫып, ғәжәп тауыш менән сыйнап илай башланы. Мин атымды туҡтаттым. Эт алға барырға тырыша, әммә уны күҙгә күренмәгән ниндәйҙер нәмә үткәрмәй ине. Ул башы менән нимәгәлер бәрелгәндәй була, артҡа һикерә, ҡурҡышынан ҡалтырап, ергә ятып илай. Хатта ат та ҡолаҡтарын ҡайсылап, бышҡыра-бышҡыра артҡа сигенә башланы.
Мин этемде саҡырып ҡараным, әммә ул ҡуҙғала алманы. Шул саҡ ҡурҡыныс күренештең шаһиты булдым: этемдең муйынындағы ҡайышынан кемдер өҫкә ҡарай ҡаты итеп тартты. Бахыр эт һауала, ерҙән бер метр самаһы бейеклектә аяҡтарын һелкетеп ҡалҡып ҡалды! Шул мәлдә урман тағы ла нығыраҡ шомланды, ел булмаһа ла, ағастар шаулап китте. Урман эйәһе беҙҙең юлды ҡырҡа быуған ине.
Был ҡара көс менән көрәшеүҙең файҙаһыҙ икәнен аңлап, мин атты ҡыуҙым да, икенсе юл менән ауылға ҡарай саптым. Йөрәк күкрәктән сығырҙай булып типте. Ат та, мин дә ҡурҡыуҙан иҫһеҙ инек. Өйгә ҡайтып еткәс кенә, берәр сәғәт үткәс, ишек алдында Рекстың тырнап илаған тауышы ишетелде. Ул тере ине, әммә күҙҙәрендәге шул шомло ҡурҡыу уның ҡалған ғүмеренә етерлек инек. Ошо көндән алып ул хатта бер ҡасан да урман яғына ҡарап өрмәнелә, йөрөмәне лә.
Күжә буйындағы сер
Геология экспедицияһында эшләй инем. Бер ваҡыт вахтала яңғыҙым дежурҙа ҡалдым. Мылтыҡ, патронташтар бар. Бер көндө ике овчарканы эйәртеп, Күжә буйына һунарға киттем. Аҙаштым. Йөрөй торғас, бер тау башына килеп мендем. Ҡараһам, ҡарағайҙар араһында бер нәмә һикереп йөрөй. Атып ебәрҙем, ике көбәк тә ҡоролған булып, мине мылтыҡ тибеп ебәрҙе, ҡолап киткәнде һиҙмәй ҙә ҡалдым. Мылтыҡ аяҡҡа төштө. Ә теге мин атҡан йән эйәһе ҡанаты бер тапҡыр атылған, етмәһә, бер аяғы һынып йөрөгән һуйыр булып сыҡты. Ауыртҡан яурынымды тотоп, һуйыр ятҡан ергә барҙым. Ысынлап та, был һуйырҙы атыу миңә сауап ҡына булғандыр. Үҙ ғүмеремә шул сиккә етеп яраланған, ҡанаттары һынған, бер аяғы өҙөк, төпсөгө күгәргән, бетләп бөткән һуйырҙы күргәнем юҡ ине. Үҙем аҙашҡанмын, етмәһә, эттәр әллә ҡайҙа булды. Был зәғиф һуйырҙы ни эшләтергә, тип уйланып торҙом да, "ҡыл түбә"ләр ашар әле, тип, үҙем менән алдым. Мылтыҡты ике көбәккә ҡороп, һаҡлағыстан алып уҡ ҡуйҙым. Йөрөй торғас, бер яҙыу күреп, ҡурсаулыҡ территорияһында аҙашып йөрөгәнемде белеп, ҡыуанып киттем. Йәтеш кенә урын табып, ашап алырға булдым. Икенсе йомортҡаны әрсеп бөтөп кенә бара инем, миңә ҡарай ике овчаркам сабып килә, күҙҙәренә аҡ-ҡара күренмәй. Сыйнай-сыйнай сабып килделәр ҙә, икеһе лә миңә арҡаларын ҡуйып ултырҙылар, йөрәктәре сыға яҙып һуға, хатта ишетелеп тора. Быларҙың артынан 4 метр бейеклеккә япраҡтар күтәреп өйөрөлөп ҡойон һымағыраҡ нәмә килеп сыҡты ла, беҙҙе түңәрәтеп өйөрөлә башланы. Унан минең алда ятҡан мылтыҡ үҙенән-үҙе атылып китте, ҡолаҡ тондо. Ҡойон кире китеп барҙы. Эттәр шул тиклем ҡурҡҡан булып сыҡты, оҙаҡ ҡына икәүләшеп аяҡ араһына уралып, йүнләп атларға ирек бирмәй барҙылар. Шулай көскә ҡайтып еттек. Урманда ҡурҡмаған кеше булһам да, барактарға ҡайтып ингәс, бер аҙ ишекте бикләп ултырҙым. Был хәлде шулай аңланым: параллель донъяла мылтыҡ, эт, техника менән йөрөгән кешене яратмайҙар. Мин урманда үҙ мылтығынан үлеп ҡалған кешеләр тураһында күп ишеткәнем булды. Йомортҡа әрсеп ултырған кеше нисек итеп ситтә ятҡан мылтыҡтың ике тәтеһенән сирттерһен? Ошонан һуң еләккә, бәшмәккә барһам да, башҡа йомоштарым менән керһәм дә, урман хужаһына ниәтемде әйтеп, рөхсәт һорар, эт эйәртмәҫ булдым. Ә теге һуйырҙан икенсе көндө килеп еткән "ҡыл түбә"ләр аш бешерҙе, мин ашын ашаным, ә ите каучук һымаҡ ҡаты булып сыҡты, ул итте урыҫтар рәхәтләнеп сәйнәп йөрөнөләр бер аҙ.
📌Статистика буйынса Рәсәй халҡының 18% кредит, займдарын түләй алмай. Долговая нагрузка үҫкән һайын зарплата етмәй, расходтар доходтан күберәк.
💯Тәжрибәле юрист Артур Камилевич ярҙамында долгтарҙы юйырға мөмкинселек бар:
- рассрочка бирелә
-дистанционно эшләй алабыҙ
-документтарҙы үҙебеҙ йыябыҙ
-индивидуальный подход
📞8 937 837 64 22 (Артур Камилевич, телеграм, макс бар)
Кредит тарихын ошонда тикшер: udalidolg.ru/bash
📎Банкротлыҡ закон менән ҡаралған сикләүҙәргә килтерә, шул иҫәптән кредит алыуҙа һәм 5 йыл дауамында ҡабаттан банкротлыҡ иғлан итеүҙә сикләүҙәр бар. Алдан консультация алыу тәҡдим ителә
Яңыраҡ урамда артымдан бер көсөк эйәреп килде. Кемдеке, ҡайҙан — билдәһеҙ. Ҡыуһам да китмәй, үҙенекен итә — ишек алдында «хужа» булып ултыра. 🏠
Эйәләштерергә ҡурҡам, яуаплылыҡ та ҙур бит... Әммә халыҡта: «Үҙе килгән йән эйәһен ҡыуырға ярамай, ул бәхеткә килә», — тигән һүҙ бар. Бәлки, ул мине үҙе һайлағандыр? Бәлки, нәҡ ошо бәләкәс кенә йән эйәһе йортобоҙҙоң яҡлаусыһына әүерелер?
Күңелем менән ҡыуырға ҡулым бармай. Урамда ҡалдырыу — гонаһ, ә өйгә индереү — яҙмыштыр. Сөнки изгелек бер ҡасан да яуапһыҙ ҡалмай.
Ә һеҙ нисек уйлайһығыҙ, дуҫтар? Үҙе килгән этте ҡалдырырғамы, әллә эйәһен эҙләп ҡарарғамы?
Беҙҙең ауылдан алыҫ түгел шундай аҙаштыра торған урын бар. Бер ауылдашыбыҙ ауырыу ине. Бәләкәй сағында сәләмәт булған ул. Һуғыштан һуңғы ауыр йылдар... Балалар колхоздың быҙау көтөүен көткән. Бер тапҡыр Шәйхулла йоҡлап киткән. Яҙмыш бит, тап шул ваҡыт рәйес килеп сыҡҡан һәм баланы туҡмап уятҡан. Шул ваҡиғанан һуң Шәйхулла бабай ауырыу булып ҡалған.
Беҙ бәләкәй саҡта, 70-се йылдарҙа, «Шәйхулла юғалған» тигән хәбәрҙәр йыш ишетелә торғайны. Уны һәр ваҡыт шул баҫыуҙан табып алып ҡайталар ине. Өләсәйем: «Ендәр йөрөтә уны», — тип әйтә торғайны. Әле лә кешеләр шунда аҙашып саҡ килеп сыға, доға уҡыһалар ғына сыға алалар, былай беру рында әйләнеп тик йөрөтә икән.
Анонимно. Был ни икан ул?
Бер инәй менән Өфөлә больницала әңгәмәлашеп киттек . ,, Ошонда килһәң ауырыуҙарҙы күреп ауырып ҡайтаһың . Бигерәктә һуғыштан килгән яралы , йә аяҡһыҙ , йә ҡулһыҙ ул йә һуҡыр йәш кенә егеттәр. Күпме кеше әрәм була , йөрәк һыҙлай . Күршемдең малайының үлгәнен шул көндө төштә күрҙем - тип һөйләне. Ул һуғыш башланғас , Миңлеғәле Шайморатов батальонына яугирҙәр йыя башлағас та беренселәрҙән булып яҙыла.Шәп ,егәрле , аҡсалы эштә эшләган ғәиләле ир. Тәүге киткән яугирҙәр араһында була.СССР мәленда тыуған яугирҙәр - патриоттар. ,,Илде һаҡлау ир - егеттәр иңендә "" - тип киттеләр улар .Гуманитар ный ярҙам булмаған., тамуҡты күргәндәр. .Апай илай - илай һөйләй. : Йоҡлап ҡына бара инем , ап асыҡ итеп әлеге күрше малайы : Инәй , ҡотолдом мин ҡайттым тине. Уяндым да - яғымды ҡараным. Берәү ҙә юҡ., йүгереп тышҡа сыҡтым дә исемен ҡысҡырам. яуап юҡ.Өйҙәрена барырға ныҡ иртә. Иртәнсәк килеп инде күршем Улымды үлеп ҡалды тип звонить иттеләр ышанмайым тип.Мин һиҙҙем , өндәшмәнем , шул мәлдә йәне сыҡты инде. Әрәм булды аҫыл ир тине апай .Бына төштө осор күрәм бит өҫтәне.
Ысынлапта Шайморатов батальонында иң шәп егеттәребеҙ һәлак булдылар.Ишетеүемсә күбеһенә Шайморатов миҙалын да тапшырмағандар. Балалары ғорурланыр өсөн кәрак ине бит. Уларҙы тиҙ оноттолар .Ҡайһыларына түләм ( выплата) ла тулыһы бирелмәгән. Балаларына ла пенсия ала алмай йөрөгандәр бар. Льготалар ҙа ҡуллана алмағандар бихисаптыр.
Мин апайҙың һөйләгандәрен әсенеп тыңланым.
Матур итеп яҙа белмәйем ,ғәфү итегеҙ.
Наколка ‒ тән бизәгеме, шайтан тамгасымы
Әхирәтем кунакка кайткан оныгының кулбашыннан чак кына түбәнрәк урынга наколка ясатуын, аның яңа килеп кунган күбәләк кебек килешеп торуы турында сөйләгән хәбәреннән соң, бөтен тәнем чымырдап китте. Шул наколга бәйле бер-артлы берничә вакыйга күз алдына килеп басты.
Беренчесе ‒ әниемнең апасы, аңа туксан алты яшь, авылда яши. Наколкасын кайда, кайчан һәм кемнән ясаткандыр. Без бәләкәй чакта, аның кулының баш бармагының буеннан буена 1928 дип язылган, күзләрне үзенә тартып торган цифрлар бар иде. Соңрак ул юкка чыгып, урынында ямьсез ярасы калды. Ападан саннарның кая югалганлыгы белән кызыксынам. Гел бертөрлене кисәң, матур кием дә җиләтә. Бу саннар аңа комачау түгелме икән дип уйлаганлыктан, шуңа кагылышлы сораулар биреп, аптыратам. Серкәсе су күтәрми, сүзне гел икенчегә борып, җаваптан котыла. Аннан бу турыда оныттым. Әле хәзер, апам картаеп, әбигә әйләнгәч, үзе чишелеп китеп сөйләп бирде. Теге дөньяга барасы барга, күңеленә шом кергәнме, Аллаһ биргән матурлыкны боздыру бик олы гонаһ икәнлеген аңлаган. Ул аны яшьлеге белән уйламыйчарак, иптәшләре алдында текә күренергә теләп эшләткән. Пенсиягә чыгар алдыннан, иртәрәк хаклы ялга китәр өчен, үзен зуррак итеп күрсәткән документлар юнәлткән. Танышлары, синең кайчан туган елың кулыңа тамгаланган, пенсиягә ерак әле дип, йөзен ертмасыннарга, ясаткан җуелмас язмасын кислота белән яндырып бетергән. Тәненең бөтен урынын миңнәр басуын шуңардан күрә.
Икенчесе ‒ яшьлектәге танышым Фәйрүзә хакында. Без аның белән армия барганда, юлда поезда танышып дуслашып киттек. Ул Бүздәкнең үзеннән булып, авылыбызның һөнәрчелек училещесын тәмамлаган. Аның нигәдер кызларга охшыйсы килмичә, егетләр кебек кыю һәм блатной булып күренәсе килде. Тарта белгәндерме, юкмы, рәхәтләнеп, фильтырсыз “прима” тәмәкесен көйрәтеп, паровоз төтеннәренең исен чыгарды. Күнегелгәнгәме, сигарет аның атрибуты сыман тоела иде. Армиягә кадәр егетләр арасында тракторист, шофер, эретеп ябыштыручы һөнәрләре үзләштергән. Кулларының нинди татировкалар белән чуарланганының якорьдан белән яңа чыгып килүче кояштан башкасы хәтердә калмаган. Анда елан-бүсер ише сурәтләр чутсыз иде. Тәмәке дә саргайта алмаган ап-ак йөзенә килешеп торган чем кара чәчләрен кырыкмыш тайныкы шикелле ясап, кып-кыска итеп кистергән, өстендә кара футболка белән бөгәрләнми торган, туза белмәс лавсан чалбар, аягында крассовки. Әллә нинди таза гәүдә, кыяфәтенең ир затларыннан аермасы юк. Сөйләмен сүгенү сүзләре кушып җибәреп матурлый. Фәйрүзәнең бизәнгечләр дә, хатын- кызлар күлмәге дә юк. Таза, мускуллардан гына торган гәүдәсенә күлмәк хатын-кыз булып киенгән ир-атны хәтерләтер иде. Спорт мәйданчыгында мин өстәл теннисы уйнаганда, ул авыр штангалар күтәреп йөрде. Хәрби антны кабул иткәч, без аерылыштык.
Армиядән соң, унбиш еллап вакыт үткәч, көтмәгәндә гражданкада район дәваханәсендә хезмәттәш якташым белән очраштык. Миңа өченче балам белән, аңа яше дә тулмаган беренче кызы белән балалар дәваханәсендә дәвалану курсы үтеп ятарга туры килде. Фәйрүзәнең кулларында татировканың эзе дә калмаган дип әйтәлмим. Кайбер урыннарында бизәкләренең җөйләре, зәңгәрсу таплары бар иде. Ни өчен бетерүен үзе әйтмәде, мин сорашмадым. Бу мәгънәселек булыр иде.
Өченче татировка 80нче еллардагы вакыйга белән бәйле . Мин мәктәп каршысындагы интернатта тәрбияче вазифасын башкарган чор. Интернат ягып җылытыла. Кочегар булып Иван дәдәй эшләде. Ул безнең як кешесе түгел. Күптән инде Себердән авылдашыбыз ни сәбәпледер (документларын югалтканмы) ияртеп алып кайткан, шуннан бирле авылыбызда яшәргә торып калган. Бер авыз татарча сүз белмиме, белеп әйтмиме. Кешелекле, һәркем белән аралашып һәм ярдәмләшеп яши. Котельчик янына күрше авылдан килеп интернатта торган Наил еш кереп югала. Мин, малай начар гадәтләргә өйрәнеп, башкаларга таратмасын дип борчылам, күз уңында тотарга тырышам. Интернаттагыларны ач та дия алмыйм. Ул чаклы туеп та сикермиләр. Үзләре туеп, күзләре туймыймы, хөкүмәт азыгы җиләтәме. Ашарга дисәң, чиркәү башына менәләр. Интернатка чит- ятларны кертергә рөхсәт юк. Наил быел унынчыны тәмамлыйсы хисле генә егет. Җырлый, шигырьләр яза, гитара чиртә, рәсем төшерә. Таланты бар, әти-әнисе юк. Җылы яраткан еландай Иван дәдәй янына ияләште. Малай янына авыл малайлары да, училеще курсантлар да килеп йөри. Алар Наилдән татировка ясаталар. Каян уйлап чыгаргандыр (этлеккә аеруча башы эшли), рәсем төшерер өчен кулдан үзе ясаган ручкалы, моторчиклы һәм струналы кесәгә сыймалы бәләкәй машинкасы бар. Мин аны тартып алыр идем, ятим баланың әйберсенә тияргә кулым бармый. Кыскасы үзенә тәм-томлык акча эшли, бүлмәдәш дусларына да өлеш чыгара. Күздән озаккарак юкка чыкса, кибеткә тәмәкегә, винога мазар йөрмәсен дип шикләнәм. Наилнең яраткан урынына юл тоттым. Безнең рәссам янына чираттагы “клиент” килгән. Кулындагы шакмаклы дәфтәр битенә оясында пәрәвезләренә уралып утырган үрмәкүч рәсеме. Мин килеп кергәнгәме, дядя Иван Наилне наколканы эшләмәскә үгетли. Клиентны да болашма, әллә нинди зэковский, и её ещё заслужить надо, нәрсәгә кирәк ул, нигә тәнеңне боздырасың дип, русча сүгә. Сүгелә торгач, миннән кыенсындымы,теге малай икеләнеп борылып чыгып китте.
Без Наил белән дядя Иванга сәерсенеп карадык. Ул Наилнең эшенә бик кысылып бармый иде бугай. Эш сәгатем булса да, 10-15 минут тоткарланып, кочегар сөйләгәнне тыңлап, телсез калдым.
‒ Минем Андрей исемле абыем бар иде. Миңа уналты яшь тулгач, юләрлеге аркасында, зонага эләкте. Кемнәр беләндер сугышканнар, ике ел бирделәр. Болай да хулиган иде, тегеннән кайткач, вообще блатланым стал, “мин закондагы вор” дип мактанып йөрде.Төрмәдә күкрәгенә менә бу малай алып килгән рәсемдәге сымак үрмәкүчле наколка эшләтеп алган.Карап торсаң, куркыныч, кайчагында чынга охшап китә, Андрей кулын хәрәкәтләндерсә, күкрәгендә үрмәкүч аягын селкетеп куя.
Озак шатланып йөрергә туры килмәде. Мине Армиягә алдылар. Хезмәтемне тутырып, өйгә кайткач, әни, табын корып, дусларны туганнарны җыйды. Кичтән эштән кайткан Андрейны танымадым. Ул миннән биш яшькә түгел, гүя егерме биш яшькә картайган.
Икенче көнне әни белән сөйләшкәндә, абыемның еш авыруы, врачларның диагноз куялмаулары, сәбәбен белергә әби-чәбиләргә йөрүләре турында әйтте. Им-том белән болаша торган күрше корткасы каты бозым ‒ үләргә дип ясалган бозымы бар дигән. Андрей аның ишегә ышанмый, шуңа бозымны бетерүгә аяк терәп каршы тора. Әни аның наколкасын ошатмый. Улым, абыең белән ипләп кенә әйбәтләп сөйләшсәң, сине тыңлар. Шул үрмәкүчне берәр ничек бетертергә иде, дигәч, дядя Иван ризалаша.
Аңлашырга теләп, Андрейга бергәләп мунча керегә тәкъдим иттем. Күптән, күңел ачып, мунча кергән юк. Абый каршы кимәде. Мунчага барып чишенгәч, наколканың зурайганлына игътибар иттем. Үрмәкүч аның күкрәгенә сыймыйча, аякларын корсагына кадәр сузган. Андрейга бу хакта әйткәч, җилкәсен җыерып, кулбашын сикертте, кулын селтәп, ничек бар шулай инде, дип куйды. Мин хаклы булсам да, аның белән ярышып, бәхәс куертмадым. Миемә татухасы абыйны картайтып киптерәдер, дигән уй кереп оялады. Бозыммы, түгелме икәнен белмим. Берәр чара күрергә, чиркәүгәме, больницагамы, барырга кирәк дигәч, ул кызып китте. Тынычлангач, әни кушамыни, эшем авыр, шуңа бераз бирештем, ди. Безнең әңгәмә килеп чыкмады.
Күпмедер вакыттан абый балыкка барырга чакырды. Мин каршы килмәдем. Ләкин яңа эшкә урнашканлыктан, килешелгән көн шимбә булуга карамастан, эш көне булып, начальство мине җибәрмәде. Андрей аңлады, үпкәләмәде, ялгызы китте. Шул китүдән югалды. Милициягә гариза язсак та, аны эзләп тормаганнардыр. Андрейның кай тирәгә барасы билгесез. Гадәттә балыкка электричка белән йөреп, ошаган урында төшеп кала идек. Елга буенда төшкәнме, күлгә үк киткәнме, кем белсен.
Инде табылмас дип уйлаганда, милициядән моргка опознаниега чакырып шалтыраттылар. Әллә ул, әллә бөтенләй башка кеше, карарга куркыныч дип, әнине көяләндермәс өчен сследователь белән икәү кердек.
Мәет Андрей иде. Карап торышка танырлык түгел. Бөтен гәүдәсе, зәп-зәңгәр үрмәкеч оясына чуалган, бите генә үзгәрешсез калган. Корсагында кәперәеп мактанган рәвештә теге үрмәкүч...
Ахырзаман якынлашканда, иблис үзенең иярченнэрен нык арттырыр, ул аларга уз тамгасын сала барыр диелгәнне ишеткәнем бар. Әле җиргэ Дәҗҗәл афәте дә килмәгән,ә күпме шайтан иярченнәре.
Тәнгә наколка эшләтү ‒ әлбәттә һәркемнең үз ихтыяры. Бәлки мин өлкән яшьтәге кеше буларак, яшьләрне аңлап та бетмимдер.Татировка турындагы шундый вакыйгаларга тап булган кеше буларак, мин аны кабул итмим. Кешемен дигән кешенең кешедә эше булмый. Әмма берничә сүз әйтми булдыра алмыйм.
Җаны теләгән елан ите ашаган ди. Үз тәнеңне бизәү – кешенең иң борынгы иҗади сәләтләренең берсе. Цивилизациянең төрле чорларында тату явыз рухлардан саклану, үз-үзеңне күрсәтү символы булган. Тату – бик җитди адым. Балалык, шаукым, мода һәм башка мәгънәсез факторлар аркасында гына бу адымга барырга ярамый. Аны ясатканчы, мең кат уйларга, яхшы останы табарга, медицина ягын уйларга кирәк, дип уйлыйм.
Сания Шәрипова, Башкортостан, Бүздәк
Мин дә үҙем менән булған хәлде яҙайым әле. Биш ваҡыт намаҙымды ҡалдырғаным юҡ. Айҙан ашыу дауаханала ятып өйгә ҡайттым. Аҙна кис әрүахтарға Ҡөрьән аяттарын уҡыйым әле тип, аҡшам намаҙынан һуң Ҡөрьәнде өҫтәлгә ҡуйыуым булды, шул ваҡыт тышта, тәҙрә янында күрше ир һыҙғырып эт эҙләп йөрөй. Тышҡа сыҡманым, башыма: «Был бит ен», — тигән уй килде.
Иртәгәһенә тикшереп ҡарарға булдым. Күре ирҙән һорайым: «Шул-шул ваҡытта этеңде эҙләп йөрөнөңмө ул һин?» — тип. «Ю-ю-юҡ, беҙ ул ваҡытта мунсала инек», — ти. Бына шул ваҡытта мин тышҡа сыҡҡан булһам, «Ен ҡағылған» булыр ине. Аллаһым һаҡлаған мине.
Был сәйер ҙә һәм ҡот осҡос хәбәрҙе эштә һөйләгәйнеләр. Бер хеҙмәттәшемдең дуҫы тураһында. Ул ғаилә ҡаланан алыҫ түгел коттеджда йәшәгән. Төнөн иренә эшенән шылтыраталар һәм уға ашығыс рәүештә эшенә барырға тура килә.
Ҡатыны былай тип һөйләй: "Ирем китер алдынан: 'Ишекте берәүгә лә асма, ят та йоҡла. Минең асҡысым бар, ҡайтҡас үҙем асып инермен», — ти. Ниңәлер ирем киткәс күңелем борсолдо, үҙемә урын таба алманым, йоҡом ҡасты. Ҡалаға беҙҙән 10 минутлыҡ юл. Яҡынса 15 минуттан ишек шаҡынылар. Ишеккә яҡын бармайса ғына: «Кем бар унда?» — тип һораным. Ә миңә: «Матурым, был мин, ас ишекте», — тип ирем яуап бирҙе.
Мин ҡурҡып ҡалдым. Бик сәйер тойолдо был. Уның бит асҡысы бар, үҙе лә асып инә ала. Һәм нисек инде 15 минут эсендә әйләнеп ҡайтты һуң был, тип уйлайым. Тағы ла ишеккә яҡын бармайса: «Әгәр һин булһаң, үҙең асып ин», — тинем. Ә ул һаман: «Ас ишекте», — тип әйтеүен белде. Мин асманым. Бер аҙҙан ишек шаҡыуҙан туҡтаны.
Шунан һуң бер ярты сәғәт үткәндер, миңә шылтыратып, иремдең ҡалаға ингән ерҙә аварияға осрауы һәм һәләк булыуы тураһында хәбәр иттеләр.
Һуңғараҡ инде, 40 көнөн үткәргәндә, бер әбей баяғы ҡатынға: «Әле яҡшы ишегеңде асмағанһың. Йәне һинең артыңдан килгән булғандыр», — тигән.
Был хәл 2016 йылда булды. Әсәйем дауаханала ята ине. Атайым инде мәрхүм. Әсәйемде дауаханаға һалғас, хужалыҡта олы ағайым ҡалды. Мин ғаиләм менән айырым йәшәй инем.
Төнгө эшкә киттем. Маршрут автобусында барам һәм шунда асыҡ итеп ишетәм: ағайым мине исемемде әйтеп саҡыра. Боролоп ҡарайым — ағайым күренмәй. Автобуста кеше күп. Ишетелгәндер, тинем инде. Ауылдағы ағайым ҡайҙан килеп минең менән бер автобуста булһын ти? Ике туҡталыштан һуң тағы ишетәм: ағайым мине тағы исемем менән саҡырҙы. Ниңәлер йөрәгем ҡыҫып ҡуйҙы, борсола башланым.
Ағайыма әллә нисә тапҡыр шылтыраттым — яуап бирмәне. Иртән эштән ҡайтыу менән шунда уҡ әсәйемдәргә (ауылға) юлға сыҡтым. Өйгә килеп инһәм, ағайым диванда ултырған килеш йән биргән.
Табиптар «пневмония» тип яҙҙы. «Мөмкин түгел!» — тинем. Ике көн элек кенә һөйләшкәйнем бит, сәләмәтлегенә зарланманы, тием. Йөрәге туҡтаған инде...
Йәндәрҙең тереләр донъяһына ниндәйҙер иҫкәртеү менән мөрәжәғәт итә алыуына ошо хәлдән һуң нисек ышанмаҫҡа мөмкин?
Аноним булсада ярый.Куптэн тугел,но 13 еллар бар,Бер гайлэ Кыз бала ала карарга,балалары булмый.Хатын кеше бакыйлыкка кучэ яшь булуына карамастан.Баланы туганнары алып китэ,эзрэк бала онытылып торсын дип .Кое казырга жыеннганнар ,обед ашарга кергэннэр кон казучылар,э бала залда уйнаган жиреннэн ,,энэ,минем энием,тэрэзэ аша мина Кул болгый,,-дип эйтэ,Эмма лэкин чынга алучы булмый , бала чыгып китэ,коега тошэ.Энисе б н б рэттэн жирлилэр.
Төп йортобоҙҙа һуҡыр ағайым бер үҙе йәшәй. Беҙ, ҡыҙ туғандары, өй эштәрендә, ә ир туғандарыбыҙ ир-ат эшендә уға ярҙам итәбеҙ.
Шулай бер ваҡыт апайҙар, килендәр менән түшәм йыуҙыҡ. Алдағы көндәрҙә бөтә сепрәк-сапраҡ кеүек әйберҙәрен йыуғайныҡ. Мин, бер эшкә сумып ҡыҙып алғас, соланды ла йыуырға булдым. Буйым әллә ни ҙур түгел бит. Атайым яһаған бейек өҫтәл, уның өҫтөндә бер еңел генә табуретка һәм ауыр ғына ултырғыс. Ултырғысҡа үҙем баҫам, ә табуреткала — һыулы биҙрә. Ағайым һыуҙы алыштырып биреп тора. Йыуып бөтөрөргә 1,5 метрлап ҡалғас, баш осомда күбәләк осоп йөрөй башланы. Иңдәремә ҡунып-ҡунып ала. "Иии, ҡайһығыҙ ҡайтты икән, өйҙө таҙартҡанға һөйөнәһегеҙҙер инде, шуға ҡайтҡанһығыҙҙыр", — тип үҙемсә һөйләнәм.
Ошо соланды атай-әсәйем иҫән саҡта ла йыуыштырып китә инем. Һөйөнөп, рәхмәттәрен уҡып бөтөрә алмайҙар ине. Был юлы ла әсәйем ҡайтҡан икән, соланды йыуғанға һөйөнөп, тип уйланым. Күбәләк тирә-яғымда осто-осто ла, түшәм аҫтындағы ярыҡҡа кереп китте һәм башҡа сыҡманы. Мин йыуыуымды дауам иттем. Һәм... Бер аҙҙан иҙәнгә йығылып төштөм. Ултырғысҡа баҫаһы урынға табуреткаға баҫҡанмын, ә ул порошоклы һыуҙан шыуып, өҫтәл ситенә үк барып еткән булған.
Өс-дүрт көн һуҙылыу (растяжение) менән дауаханала ятырға тура килһә лә, тиҙ төҙәлдем. Һуңынан уйлайым: әсәйем йығыласағымды белеп, йәне күбәләк булып ҡайтҡандыр ҙа, борсолоп осоп йөрөгәндер, тием. Йығылғанда балам ныҡ имгәнмәһен тип, ҡанаттарын йәйгәндер, тип әйткем килә. Юғиһә, шундай бейеклектән йығылып төшөп, былай еңел генә ҡотолоуымды нисек аңлатырға?
Һаумыһығыҙ! минең менән бала саҡта булған бер хәлде яҙырға булдым. Атай әсәй мин общежитияла бер бүлмәлә йәшәнек,бер генә бүлмә ике кровать торҙо минеке ишек төбөндә, и атай менән әсәйҙеке тәҙрә эргәһендә нимәгә мин был турала дөрөҫләп яҙам сөнки улар ҙа мин дә ингән ишекте күреп ятабыҙ. Бер ваҡыт төндә уянһам ишек төбөндә ап аҡ бер ҡатын тора явык ҡына сәсе бөҙрә булғанында иҫләем, оҙаҡ килеп йөрөнө мин атай менән әсәйҙе төндә уятам улар бер нимә лә күрмәйбеҙ тейлар мин күрәм һуңынан атай муллаға алып барып нимә икән ул тип һорашҡайны беҙҙең общежитие зыярат өҫтөндә төҙөлгән икән шул берәйһе хәер һорап килгәндер тине ысынлап та килеп йөрөмә бүтән тип бисмилла әйтеп, хәер биргәйнем күренмәне бүтән!
