Дуҫтар, сәйер, ә ҡайһы бер ҡурҡытҡыс хәлдәр яҙабыҙ.
Бәләкә ҡалала торабыҙ. Өйөбөҙ артында ғына дауахана.
Бер кис улымды (4,5 йәш) йоҡлатам. Ҡапыл ул тәҙрәгә ҡарап:
— «Әсәй, теге ҡыҙ кем ул?» — тине.
— «Ниндәй ҡыҙ?»
— «Ана, мөйөштә баҫып тора. Миңә ҡарай...»
Мин ҡурҡып ҡына башымды бороп ҡараным — бер кем дә юҡ.
Шул мәлдә тәнем буйлап һыуыҡ йүгерҙе.
Утыҙ секунд та үтмәне, дауахана яғынан ашығыс ярҙам машиналарының уттары емелдәй башланы...
Йәш саҡта ташландыҡ өйҙәрҙә йөрөргә ярата инек. Беҙҙең арала шуҡ бер егет булды.
Бер көн ул иптәшебеҙгә: — «Был бүлмәлә атаһы балта менән үлтергән ике баланың йәндәре йөрөй. Бер минутҡа ҡына инеп, сыҙап тора алаһыңмы?», — тине.
Егет ризалашты.
Бер минут үтте... ике...
Уны эҙләп ингәндә, ул шул бүлмәлә баҫып тора ине. Әммә шул көндән һуң башҡа бер ваҡытта ла һөйләшмәне.
Мәктәпте бөткәнсе беҙ унан бер ауыҙ һүҙ ишетмәнек.
Ун йыл самаһы элек минең ике туған һеңлем һыуға батып үлде. Уны бер аҙнаға яҡын эҙләнеләр, ләкин таба алманылар.
Эҙләгән көндәрҙә апайым менән еҙнәмдең өйөндә сәйер хәлдәр була башланы: стенаға эленгән картина үҙенән-үҙе төшөп китә, кәштәнән китап ҡолай.
Бер көндө ишеккә асҡыс менән тимер ишекте туҡылдаттылар. Быны һеңлемде бәләкәйҙән еҙнәм өйрәткән була. Апайым ишекте асырға сыҡҡан, ләкин тышта бер кемде лә күрмәгән.
Шунда еҙнәм: — «Әлиә килде... Тимәк, тиҙҙән табырбыҙ...» — тине.
Ысынлап та, икенсе көнөнә уның кәүҙәһен таптылар.
Бала саҡтан бер нәмә иҫемдә ҡалған...
Элек беҙҙең ауылға йыш ҡына сиғандар килә торғайны. Өйҙән-өйгә йөрөп, кейем-һалым, төрлө әйберҙәр һаттылар. Теләнселәп йомортҡа, икмәк, май һорарға оялманылар. Хатта ашарҙарына бирмәһәң, китмәй торғандар ине. Беҙ бала - саға уларҙан уттан ҡурҡҡан кеүек ҡурҡып ҡаса торған инек. Йәнәһе, балаларҙы алып китәләр. Күҙ бәйләп, ауыл кешеһенең булған ғына алтын биҙәүестәрен һыпырып алып сығып китергә лә күп һораманылар. Сихыр-михыр менәндә улар шөғөлләнә тиерҙәр ине.Ололарҙың ҡайһы берҙәре лә уларҙан кейем - һалым һатып алырға шикләнә ине.
Өләсәйем һәр ваҡыт: «Сиғандан кейем алма, уның менән насар яҙмыш та өйгә инергә мөмкин», — тип әйтә торғайны. Шуның өсөн уларҙы ҡапҡа ашала индермәй торған ине.
Ул саҡта был һүҙҙәрҙе әкиәт кеүек кенә ҡабул итә инем. Әммә йылдар үткәс, шундай хәлдәр тураһында күп ишетергә тура килде: кемдер сит кеше алып килгән кейемдән һуң өйҙә ауырыу, бәхетһеҙлек йәки аңлата алмаҫлыҡ сәйер хәлдәр башланған, тип һөйләйҙәр.
Был, бәлки, ябай ғына тура килеүмелер... Ә бәлки, боронғолар юҡҡа ғына киҫәтмәгәндер.
Ә һеҙҙең яҡта ла сиғандарҙан алынған әйберҙәр тураһында шундай серле риүәйәттәр һөйләй инеләрме?
Социаль селтәрҙә ошо шахмат кексын күргәс, бала саҡтағы бер хәл ҡылт итеп иҫемә төштө...
Был ваҡиғаға инде ҡырҡ йылдан ашыу ваҡыт үткән. Мәктәптә элек балаларға чаепитие үткәрә торған инеләр. Һәр уҡыусы нимәлер өйҙән бешертеп йә үҙе бешереп алып килә. Матур сәй табынында йыр, көлкө, бер - береңдең тәмлекәстә менән һыйлау... Магазиндан һатып алып килеү булманы ул саҡта.
Миңә 3-4 йәш булғандыр. Әсәйем уҡытыусы, уға эйәреп мин дә чаепитиега барҙым. Уҡыусылары өлкән ине,10-сы йә 11-се класс булғандыр. Мине алмаштап күтәреп кенә алып йөрөтәләр, ярым ҡараңғы класта дискотека бара. Шунда мине күтәреп алып йөрөгән уҡыусы өҫтәл янына барып, төрлө тәмлекәстәр тәҡдим итте. Мин бөтә ризыҡтан баш тарттым, әммә ала - сола бер ашамлыҡҡа күҙем төштө. Аҙаҡ һораһамда музыка тауышына ишетмәнеме, алып китте. Э мин шул замандан алып күңелемдә бер генә һорау йәшәй: ул нимә ине икән? Шул хәтлем тәмле нәмә булып тойолдо миңә.
Бәлки, бөгөн күргән ошо шахмат кексы булғандыр, тип уйлап ҡуйҙым...
Ҡыҙыҡ, ә һеҙҙең дә йылдар үтһә лә онотолмаған, ләкин яуабын таба алмаған бала саҡ хәтирәләре бармы?
Бик сәйер хәл...
Ысынлап та бензин юҡмы? Әллә барыһы ла бар, тик кешеләрҙе ҡурҡытып, яһалма ығы-зығы ғына тыуҙырамы?
Миңә был хәл бик сәйер тойола...
Ә һеҙ нисек уйлайһығыҙ: был осраҡлымы, юҡмы ?
Кисә төнөн бер ҙә йоҡлай алманым...
Күрше эте төнө буйы туҡтамай олоно. Ғәҙәти өрөү түгел, ә йөрәкте өшөтөрлөк итеп, оҙаҡ һәм өҙлөкһөҙ олой ине. Шул мәлдә үк өләсәйҙең һүҙҙәре иҫкә төштө: «Эт олой башлаһа - ҡайғыға...»
Эс бошоп йөрөнөм, ләкин үҙемде: «Юҡ, был тик ырым ғына», — тип тынысландырырға тырыштым.
Ә бөгөн иртән хәбәр килде... Күршебеҙҙен ҡырҙа хеҙмәт итеп йөрөгән берҙән-бер һыу һөлөгөндәй малайы үлеп ҡалған ...
Әле лә тәнем сымырҙап тора. Был ябай тап килеүме, әллә эттәр ысынлап та кешеләр белмәгән нәмәне алдан һиҙәме?
Һеҙҙең тормошоғоҙҙа ла ошондай хәл булғаны бармы?
Һуңғы ваҡытта Башҡортостанда торнадолар йышайҙы. Күптәр быны тәбиғәт күренеше генә ти. Әммә өләсәйем һөйләгәне иҫкә төшә...
Аждаһа тәрән күлдә йәшәй. 100 йыл үткәс, күк уны үҙенә саҡыра. Шул саҡта ул һыуҙан күтәрелә, ер менән күк араһында әйләнеп оса, үкерә, ә кешеләр быны ҡойон итеп күрә.
Бәлки, был бары тик боронғо әкиәт кенәлер...
Әммә ниңә һуң һуңғы ваҡытта Башҡортостанда ҡойондар йышайҙы?
Һеҙ нисек уйлайһығыҙ: был ябай тәбиғәт күренешеме, әллә боронғо риүәйәттәрҙә ниндәйҙер хаҡлыҡ бармы?
Анон. Хәйерле кис төркөмдәштәр😊Нишләп аҡсаның бәрәкәте юғалды икән? Бер ҙә генә етешеп булмай 😥 Аҡсам юҡ тип әйтмә -аҡсаң булмаҫ тигән булалар. Хет әйт хет әйтмә юҡ бит һуң! Ҡыҙыл трусикты ллюстрага элеп ҡарайыммы икән әллә? Шаярғандан түгел,аптыраған көндән һорайым , аптыраған өйрәк арты менән сумған һымаҡ 🤭
Анон. Мин дэ кейэугэ сыга алмайым - ой эйэхе аркахында. Мин куптэнэн разводта, атай йортонда кинйэ бала булып тороп калдым йэшэргэ. Ой эйэйхенен барлыгын куптэнэн белэбез. Ир затын яратмай ой эйэхе. Атайзы гына бэлки яраткандыр. Ул тозогэн йорт. Оло езнэм ой эйэхе турахында белмэй ,тэуге тондэ ук, тоно буйы баслыктым, йоклай алманым ,кемдер мешал,тип килеп торзо. Шунан кунырга калмай башланы. Азак кына апайга ,нимэнелер курзем тондэ,куркыныс ине, тигэн. Икенсе езнэм менэн дэ шундай ук хэл кабатланды. Ул да йоклай алмай кангыра тоно буйы, уга ла покой бирмэй ой эйэхе. Минен дэ иремде яратманы ой эйэхе. хыйзырманы. Балаларга теймэй ярай. Мине ярата, нимэлер булыр алдынан искэртэ. Берэй ергэ барырга булхам, мин йороп кайткансы ойзо карап тор инде, имен генэ булхын йортом,тип сыгып китэм. Кайткас рэхмэт эйтэм. Бер кондо апайым кондоз серем итеп алырга ятты. Мин кухняла шым гына кызымдан кэнфит ашайхынмы, тип хорайм. Икенсе булмэлэ яткан апайым хикереп килеп сыкты. Эле генэ асык итеп берэу мин дэ кэнфит ашайым тип мине уятты тей. Э бит апайым беззе ишетмэй ине, булмэ ишеге ябык и мин дэ шым гына эйттем. Шунан бирле ой эйэхенэ кэнфит халып куям. кэнфиттэрзе алыштырып торам. Искергэнен бисмилла тип ташлайым. Башкалар ризалаймы юкмылыр,мин ризалаган булам.
Анон. Беҙҙең мэктэптэ лэ сэйер нэмэлэр булып торҙо. Без унынсы класта укыганда дискотеканан сэгэт икенселэрҙэ мэктэп эргэһенән утеп барганда учительскийза свет ята. Тондэ кайхы укытыусы унда йорой икэн тип кызыгып барзык, тэзрэ аша ҡарайбыҙ - унда математичка ултыра кабыргахы менэн. Тик нәзек и озон куренде кэузэһе. Тэзрэгэ тукылдаттык та кастык (йэш саҡ та - иҫәр саҡ) Икенсе көндө унан хорайбыз: төндә курктығыҙмы беҙ туҡылдатып ҡастыҡ тип. Ул беҙгә ғэжэплэнеп ҡарап китте: ҡайҙа туҡылдаттығыҙ? Учительскийҙа ултыра инегеҙ төндә. Күҙҙәре туптай булды: мин өйҙә булдым бер ҡайҙа ла йөрөмәнем. Уның һүҙҙәренән һуң беҙҙен дә кот осто. Куптә утмәне сторож эштэн китте. Төндә светты һүндереп сығам, артымса кире яна. Ишектэр асылып ябыла, тауыштар ишетелә. Төнө буйы кем йөрөй икән тип йөрөлә тип әйтте. Унан башҡа ла телэхэ ниндәй сэйер нэмэлэр булгас, ҡорбан гәйетен шунда уткэрзелэр хэм тынысайҙы.
Хәйерле көн! Мин дә бер сәйер хәбәр яҙырға булдым.
Беҙҙең бер әтәсебеҙ бар ине. Матур ғына ҡанаттары алтын төҫенә мансылған һымаҡ ялтыр була торған ине. Шул әтәсебеҙ минең иртәнге намаҙ ваҡыты етеү менән мин йоҡлаған тәҙрә төбенә килеп ҡысҡыра торған ине. Көн һайын. Ҡыш булһала , йәй булһала. Әтәс ҡысҡырған ваҡытта тороп намаҙымды уҡымаһам , тупһала мине көтеп торала арттан югереп йөреп суҡый торған ине. Ике йыл тирәһе шулай уятты. Вот бына былтыр көҙгеһен көндәр һыуытҡан ине ауылға төлкөләр эйәләшеп алды. Вот шунда төлкө әтәсемде әрәм итте. Мине уятырға лапаҫ аҫтынан сыҡан булған иртәнсәк , шул ваҡытта урамыбыҙҙа төлкө йөрегән булған. яуған ҡар өҫтендә асыҡ ҡына күренеп ята ине эҙе...
Вот шунан башланды намаҙымдың буталыуҙары.То йоҡлап китәм , то яңылышып ҡабат ҡабат уҡыйым , намаҙҙары доғаларҙы бутап бөтәм.
Саҡ яйға һалып алдым намаҙымды. Вот шулайҙа була икән мөғжизә.
Ысын хәл.
Бөгөнгө көнөгөҙ уңышлы, күңелле һәм көтөлмәгән шатлыҡтарға бай булһын!
